Fall vs. autumn

In het Ned­er­lands zeggen we zow­el lente als voor­jaar, en zow­el herf­st als najaar. Het gebruik van twee woor­den voor het­zelfde seizoen is dus niet onbek­end. Op dezelfde manier over­lapt de beteke­nis van het Engelse fall en autumn – maar wat is dan het verschil?

Waar hebben we het over?

Als twee woor­den in een taal dezelfde beteke­nis hebben, hebben ze vaak een ver­schil­lende ety­molo­gie. Ze zijn dan via andere routes in de taal terechtgekomen.

Betekenis en gebruik

  • Fall is het Engelse woord voor herfst.
  • Autumn is het Engelse woord voor herfst.

Let op! Ik maak hier geen (nog) onder­scheid tussen Amerikaans-Engels en Brits-Engels! Daarover straks meer.

Voorbeelden

  • Leaves turn red and brown in the fall.
  • Autumn is tra­di­tion­al­ly the har­vest season.

Even opletten

In de Verenigde Stat­en en Cana­da is fall gebruike­lijk­er dan autumn, zek­er na pak­weg 1900. Kijk maar naar deze Ngram van de relatieve gebruiksfrequentie.

In het Verenigd Koninkrijk en Aus­tral­ië is het pre­cies omge­keerd. Daar is autumn de meer gebruik­te term, al wordt het ver­schil na ongeveer 1950 wel klein­er. Dat is ongetwi­jfeld onder invloed van de dom­i­nantie van het Amerikaans-Engels in de pop­u­laire cul­tu­ur van na de Tweede Werel­door­log. Kijk maar naar deze Ngram.

Er is dus wel degelijk een region­aal ver­schil in gebruik. Daarmee zou je miss­chien denken dat autumn de “orig­inele” Brits-Engelse term is, en dat fall een soort nieuw­er­wetse Amerikaanse inno­vatie is. Niets is min­der waar.

Weetje

Bei­de woor­den zijn ongeveer even oud en komen in het Engels voor vanaf de 16e eeuw.

Fall is een verko­rte ver­sie van uit­drukkin­gen als fall of the year of fall of the leaf, waarmee de peri­ode tussen de zomer en de win­ter werd aange­duid. De term was rond 1600 al volop in gebruik op de Britse eilan­den, en dus ook bij emi­granten uit die lan­den die naar de koloniën op het Amerikaanse con­ti­nent gingen.

Autumn is een iets oud­er woord, maar is pas vanaf de 18e eeuw een meer promi­nente rol gaan spe­len – met name in het Brits-Engels. In de peri­ode van de Ver­licht­ing was het Frans een belan­grijke taal en de ety­molo­gie van autumn is ver­want aan het Franse automne. Na die tijd zie je dat autumn veel fre­quenter wordt dan fall, tot die ken­ter­ing rond 1950 die we eerder al zagen.

Kijk maar naar deze Ngram voor Brits-Engels, die de hele peri­ode van 1500–2000 weergeeft.

Zie je die grote piek voor autumn die begint rond 1750 en weer afneemt na 1950? Een mooi voor­beeld van veran­derin­gen in de lev­ende taal, gevi­su­aliseerd in een nette grafiek.

SaveSave

Abonneer
Laat het weten als er
guest
2 Comments
Oudste
Nieuwste Meest gestemd
Inline feedbacks
Bekijk alle reacties
Piet Surinx

Is het Oud-Engelse woord ‘haer­fest’ met beteke­nis oogst niet de oor­spronke­lijke term die door het Franse ‘automne’ ver­dron­gen is?