Werkloos vs. werkeloos

Betekenen de woorden werkloos en werkeloos hetzelfde of niet? Het hangt er een beetje van af aan wie je het vraagt, maar voor veel taalgebruikers is er wel degelijk een onderscheid. Wat is dat verschil dan en hoe pas je het toe?

Waar hebben we het over?

Er zijn bijna-dubbelgangers in de taal: woorden die geen volle homografen zijn maar wel erg op elkaar lijken. Vaak is het dan lastig om ze uit elkaar te houden en correct te gebruiken.

Betekenis en gebruik

  • Iemand die werkloos is heeft geen (betaald) werk, geen baan.
  • Iemand die werkeloos is doet niets, is passief.

Hetzelfde verschil geldt voor de zelfstandig naamwoorden werkloosheid en werkeloosheid.

De trend is echter al jaren dat dit onderscheid steeds minder streng wordt nageleefd, en dat beide spellingen steeds meer synoniem aan het worden zijn.

Voorbeelden

  • Jan was een jaar lang werkloos, maar nu heeft hij weer een baan.
  • Hoe kun je werkeloos toezien terwijl je buren waterschade hebben?
  • Sinds Marieke werkloos is, zit ze alleen maar werkeloos op de bank.

Even opletten

Je ziet met name vaak dat het woord werkeloos (met e) ook gebruikt wordt in de zin van werkloos (zonder e), zeker in de spreektaal. Omgekeerd zul je niet vaak zien dat iemand werkloos zegt of schrijft als hij werkeloos bedoelt.

Maar in verzorgde schrijftaal heeft het nog steeds de voorkeur (ook al is het onderscheid misschien kunstmatig) om het verschil in betekenis aan te houden zoals het hierboven staat.

Weetje

Er zijn meer woorden waarbij er een versie met en een versie zonder tussen-e bestaat. In veel gevallen is er dan geen verschil in betekenis. Denk aan:

  • ongelooflijk / ongelofelijk
  • gerieflijk / geriefelijk

 

Wat vind jij?