Vlees

Afgelopen week was het weer eens car­naval. En ik zal het maar meteen toegeven: car­naval is niet aan mij besteed. Ik houd niet van bier of van lawaai of van verkleed­par­ti­jen of van dronken mensenmassa's. Het is niet mijn ding.

Dat dus
Dat dus

Toch vind ik car­naval fan­tastisch, maar dan omdat er zo'n mooi taalver­haal aan vastz­it. Want wat is car­naval nou eigen­lijk? Om dat te snap­pen, moet je eerst weten wat Pasen is. In de chris­telijke litur­gis­che kalen­der is Pasen de dag waarop gevierd wordt dat Jezus her­rees uit de dood, drie dagen na zijn kruisig­ing.

Om deze belan­grijke dag te lat­en vooraf­gaan door een peri­ode van bezin­ning, is de vas­ten­ti­jd in het lev­en geroepen. Dat zijn veer­tig dagen waarop men geacht wordt te "vas­ten" — het zijn er eigen­lijk zesen­veer­tig, maar je wilt natu­urlijk toch uitkomen op dat mooie religieus-magis­che getal van veer­tig dagen, dus de zonda­gen tellen voor het gemak even niet mee. Wat dat vas­ten pre­cies inhoudt ver­schilt per per­soon of parochie, maar het komt er in ieder geval op neer dat je matig­ing in acht neemt en je niet overgeeft aan over­dadi­ge wereldse geneugten.

De vas­ten­ti­jd begint op Aswoens­dag. En omdat de menselijke natu­ur zich nou een­maal niet laat onder­drukken, is heel prak­tisch besloten om de dagen vóór Aswoens­dag geen enkele matig­ing in acht te nemen, zodat iedereen zich een aan­tal dagen lang geheel kan overgeven aan over­dadi­ge wereldse geneugten. En die dagen, dat is car­naval.

Het is niet zek­er waar het woord car­naval van­daan komt, maar het heeft hoe dan ook iets met vlees te mak­en. Of beter gezegd: met geen vlees, want tij­dens de vas­ten­ti­jd mocht men geen vlees eten. (Je wist trouwens al dat de carn- in car­naval met vlees te mak­en heeft, want die ken je ook van "chili con carne", dat in het Spaans (chile con carne) betekent: chilipepers met vlees.)

Een mogelijke ety­molo­gie loopt via het Ital­i­aanse carnevale, dat ontstaan zou zijn uit oud­ere regionale woor­den als car­nel­e­vare: carne + levare is "het vlees optillen, ver­wi­jderen". Een andere, meer folk­loris­tis­che verk­lar­ing gaat terug op het Lati­jnse carne vale: "vaar­wel, vlees". Hoe dan ook, car­naval betekent dus: geen bief­s­tuk.

Als ik me heel erg ver­gis en er toch zoi­ets is als een wed­erge­boorte, dan kom ik miss­chien in een vol­gend lev­en wel terug als een heus, onver­valst, bier­drink­end, lawaaimin­nend, verkleed­graag polon­aise­beest. Maar dan moet ik wel eerst even opnieuw-vlees-wor­den ("reïncarneren") en niet ver­geten wat car­naval ook alweer was... Alaaf!

Wat vind jij?