Snelle hap

Als je ver­huist maak je heel wat mee. Je kri­jgt een bosje sleu­tels van je nieuwe stek, je bedi­ent muren en pla­fonds van een lik verf, je ver­stopt je hele hebben en houden in kar­ton­nen dozen. Maar je kunt ook zomaar ineens een taalkro­nkel tegen het lijf lopen.

Ik vond die van mij niet onder de oude vlo­erbe­dekking of achter de boekenkast, maar dankz­ij de lamssou­vla­ki. Enige uit­leg is op zijn plaats...

Het ver­haal gaat als vol­gt. Na een dag lang muren wit­ten zat ik met twee vriendinnen/klusmaatjes lekker te eten en uit te rusten. Het eten kwam van de goed geïn­te­greerde Griek in het winkel­cen­trum, was erg lekker, en zat ver­pakt in van die fijne schuim­plas­tic dozen met deel­vak­jes en klapdek­sel. En die dek­selse dek­sel, daar zat de taalkro­nkel.

Bon appetit!
Bon appetit!

Want de doos was vrien­delijk genoeg om ons allen een fijne hap te wensen, en wel in meer dan één taal. In de dek­sel stond ges­tanst: “ENJOY YOUR MEAL”, en ook “BON APPETIT”. En ten slotte: “SMAKELIJKETEN”. Zon­der spatie.

En dan is het won­der­lijk hoe het gaat als je zo’n serie let­ters leest. Het viel een van mijn medek­lussers ook meteen op. “Hé,” zei ze, “keten.” En het is waar: het lijkt wel alsof die k aan het eind van smake­lijk gewoon wil horen bij eten, om zo keten te mak­en. Maar ja, dan hou je alleen “smake­lij” over, en dat is niets. Of toch?

We waren er al vrij snel uit dat “smake­lij” lijkt op woor­den als zager­ij, sli­j­ter­ij en bakker­ij; en het woord make­lij (“een auto van Zweedse make­lij”) zit er ook al inge­bakken. Kor­tom: het is een woord dat je wel even het hof moet mak­en, maar dat best lev­ens­vat­baar klinkt, smake­lij.

Een beteke­nis ligt ook al voor de hand, want een smake­lij is natu­urlijk een plaats waar smake­lijk voed­sel bereid wordt. Het past dan in het rijt­je van restau­rant, eet­café, cafe­taria, lunch­room, koffiehuis, etc.

Het mooiste was nog dat een eerste sug­gestie voor een samen­stelling met smake­lij al meteen stond op diezelfde dek­sel waar we het woord von­den. Want als een smake­lij een restau­rant is, hoe noem je dan een keten (daar heb je hem weer) van zulke eet­gele­gen­heden? Natu­urlijk: McDonald's en Gau­chos zijn smake­lijketens!

Ik weet niet of mijn Griek ook bij een smake­lijketen hoort, maar de lamssou­vla­ki was in ieder geval wel erg smakel— eh, lekker. En ik kreeg er ook nog eens als taal­toet­je een onbe­doeld nieuw woord bij geserveerd... Wat wil een mens nog meer?

Wat vind jij?