Deze week geniet ik lekker van een vakantie aan de Egeïsche Zee. Maar ook daar valt er genoeg te zien door de Taaleidoscoop. Het hotel waar ik verblijf, bijvoorbeeld, is in de buurt van Bodrum.
Nou heeft de naam “Bodrum” niet meteen een stempel gedrukt op het Nederlands. Maar je komt al een stapje dichterbij als je weet dat deze stad a meer dan drieduizend jaar bestaat en in de antieke wereld bekend stond als Halicarnassus.
En zoals menigeen weet was het Mausoleum van Halicarnassus een van de zeven wereldwonderen in de klassieke oudheid. Het werd gebouwd rond 350 v.Chr. We weten niet precies meer hoe het Mausoleum eruitzag, want het werd verwoest bij een serie aardbevingen, maar dat was nadat het al meer dan anderhalf millennium overleefd had.
Het woord mausoleum is vergeleken daarbij een jonkie. Het wordt in het Nederlands pas sinds de eerste helft van de negentiende eeuw gebruikt, in de zin van “praalgraf” of “eregraf”. Bekende mausolea die vandaag nog bestaan zijn de Taj Mahal in India en het Mausoleum van Lenin in Moskou.
Maar waar komt het woord mausoleum vandaan? Welnu, van datzelfde Mausoleum van Halicarnassus, dat is de originele. Het is namelijk gebouwd ter ere van Maussollos, die van 377 tot 353 v.Chr. satraap (gouverneur) was van de Perzische provincie Karië. Na zijn dood liet zijn vrouw (en zuster) Artemisia het eregraf bouwen.
Alexander de Grote veroverde de stad in 334 v.Chr., maar verstoorde de tombe niet. (Zijn adoptiemoeder en bondgenoot Ada was een zus van Maussollos.) De Grieken noemden het graf, naar zijn bewoner, het Mausoleion. In het Latijn werd dat later mausoleum, maar toen betekende de term al “groots praalgraf” in bredere zin.
Oh ja, voor wie het weten wil… De andere zes wonderen van de klassieke wereld zijn: de piramide van Cheops in Egypte, de Kolossus van Rhodos, de hangende tuinen van Babylon, de vuurtoren (“pharos”) van Alexandrië, het beeld van Zeus in Olympia, en de tempel van Artemis in Efeze.
Zo, en nu weer zandkastelen bouwen!
Geef een reactie