Co-operate vs. cooperate

Wat we in Nederland soms een “liggend streepje” noemen, heet in het Engels een hyphen. Bij sommige woorden zie je die hyphen soms wel, en soms niet in de spelling terug. Hoe zit dat bijvoorbeeld bij co-operate en cooperate?

Waar hebben we het over?

Talen veranderen voortdurend, inclusief de spelling van woorden. In sommige gevallen kan dat spellingsverschil zo bescheiden zijn als het weglaten van een streepje.

Betekenis en gebruik

  • Co-operate is een Engels werkwoord dat “samenwerken” betekent.
  • Cooperate is een Engels werkwoord dat “samenwerken” betekent.

Als je dat zo leest, dan lijkt het alsof deze spellingen helemaal onderling uitwisselbaar zijn. Toch is dat niet zo.

Er is hier geen strenge afbakening tussen Brits- en Amerikaans-Engels – zoals bijvoorbeeld bij colour en color wel het geval is– maar toch is er wel een tendens. De Britten gaven lange tijd de voorkeur aan de spelling co-operate en de Amerikanen verkiezen meestal cooperate. Maar beide spellingen komen in beide versies van het Engels voor en gelden als volkomen acceptabel.

Voorbeelden

  • The children cooperated/co-operated well on the new crafts project.
  • The suspects have been cooperating/co-operating with the police.

Even opletten

Er zijn een aantal afgeleide woorden waarvoor parallelle varianten bestaan:

  • de zelfstandige naamwoorden co-operation en cooperation
  • de bijvoeglijke naamwoorden co-operative en cooperative
  • de bijwoorden co-operatively en cooperatively

In alle gevallen geldt: kies één vorm (met of zonder streepje) en gebruik die consequent. En ook: pas die vorm in alle woordsoorten toe. Vermijd dus inconsistente zinnen zoals: *The mayor thanked us for cooperating with his team and added that the co-operation had been very pleasant.

Weetje

De spelling zónder hyphen is duidelijk populairder aan het worden, wereldwijd. In het Amerikaans-Engels lag het omslagpunt al rond 1910. Kijk maar naar deze Google Books Ngram, waarin je ziet hoe vaak de beide spellingen voorkomen in hun corpus van gedrukte boeken:

En dan het Brits-Engels. In de grafiek hieronder zie je dat daar het omslagpunt pas kwam tegen 1980, dus 70 jaar later:

Maar in beide gevallen geldt: cooperate is in opmars en co-operate wordt steeds minder gebruikt.

Bonus-weetje

Een vergelijkbaar proces van taalverandering zien we bij een ander Engels woord: co-ordinate. Ook daar is de spelling coordinate in opmars, en ook daar kwam het omslagpunt eerder in het Amerikaans-Engels (rond 1900) dan in het Brits-Engels (rond 1960).

Reacties

2 reacties op “Co-operate vs. cooperate”

  1. Emile Goossens avatar
    Emile Goossens

    In het artikel stond “De spelling mét hyphen is duidelijk populairder aan het worden, wereldwijd.”. Ik heb de indruk dat dat een schrijffout is. De spelling zonder hyphen wordt populairder.

    1. Harman Hoetink avatar

      Je hebt helemaal gelijk, Emile. Dank voor je oplettendheid. Ik heb de zin in het artikel direct aangepast.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

op zoek naar iets anders?