Knuffelpresident

Waar komt het woord ted­dy­beer van­daan? Wij hebben ons woord voor dit pluchen speel­go­ed geleend van het Amerikaans-Engelse ted­dy bear – maar dan nog bli­jft de vraag: waarom heet die beer nou Ted­dy?

Theodore

Het sim­pele antwo­ord op die vraag is: de beer héét hele­maal geen Ted­dy! Nee, het speel­go­ed is ver­noemd naar een mens van vlees en bloed die Ted­dy heette. Of eigen­lijk: Theodore. Want de Amerikaanse pres­i­dent Theodore Roo­sevelt (1858-1919) had er een bloed­hekel aan als mensen hem “Ted­dy” noem­den.

Dan rijst meteen de vol­gende vraag, want… hoe kom je erop om een speel­go­ed­beer de naam van een staat­shoofd te geven? Dat heeft alles te mak­en met een jach­tu­it­je in 1902.

Op berenjacht!

Theodore Roo­sevelt was nog maar net in 1900 gekozen, en in 1901 geï­nau­gureerd, als pres­i­dent van de Verenigde Stat­en. Op uitn­odig­ing van de gou­verneur van Mis­sis­sip­pi, Andrew H. Longi­no, reis­de hij in novem­ber 1902 af naar die deel­staat om mee te doen aan een plezant tijd­ver­dri­jf: een beren­jacht.

Het offi­ciële portret van Theodore Roo­sevelt als pres­i­dent van de VS

Er deden meerdere andere jagers mee en ze maak­ten er een wed­stri­jd­je van: wie zou als laat­ste een beer schi­eten? Het prob­leem was alleen dat de pres­i­dent er niet veel van bak­te. Tegen het einde van de jach­t­ex­pe­di­tie had­den bij­na alle jagers al een prooi geschoten, maar onze Theodore wachtte nog op zijn kans.

In de entourage van de pres­i­dent zat­en een paar lieden hun baas liev­er geen flater wilden lat­en slaan. Daarom dreven zij zelf een beer in het nauw, knup­pelden het beest tot het zich over­gaf, en bon­den het vast aan een boom.

Grootmoedig

“Ziedaar, Mis­ter Pres­i­dent,” zullen ze gezegd hebben, “hier is uw beer, kant en klaar om neergeschoten te wor­den.”

Maar wat schet­ste ieders ver­baz­ing? Roo­sevelt weigerde om de beer te doden. Dat was namelijk niet echt sportief, snap je wel.

Ver­vol­gens gaf hij, in plaats van de beer te lat­en gaan, zijn mensen de opdracht om het beest alsnog dood te schi­eten. Groot­moedigheid kent haar gren­zen, ook voor een pres­i­dent.

Cartoon en pop

Je snapt het al. De pers kreeg lucht van dit inci­dent en al snel ver­scheen de eerste car­toon met Roo­sevelt en de beer. De primeur gaat naar poli­tiek teke­naar Clif­ford Berry­man, die een car­toon pub­liceerde in The Wash­ing­ton Post. Al snel ver­sch­enen er ver­schil­lende ver­sies van, waarin de beer steeds klein­er en schat­tiger werd.

Roo­sevelt weigert om de beer te schi­eten (car­toon uit 1902)

Het ver­haal ging in eerste instantie over het feit dat de pres­i­dent de beer “gratie ver­leende”. Pas lat­er werd duidelijk dat het arme beest ver­vol­gens alsnog was afge­maakt – al kan dat ook uit human­i­taire rede­nen zijn geweest, want de beer was al behoor­lijk toege­takeld en ver­wond. Hoe dan ook, de meme avant la let­tre was geboren van Roo­sevelt die een bij­zon­dere band met een beer had.

Speel­go­ed­fab­rikant Mor­ris Mich­tom zag een van de car­toons en kreeg het idee om een knuffel­beer te mak­en. Hij stu­urde er een­t­je naar de pres­i­dent en vroeg om zijn goed­keur­ing om het prod­uct “Teddy’s Bear” te noe­men. Die toestem­ming kreeg hij ver­vol­gens lag de eerste ted­dy­beer in de eta­lage.

De knuffels wer­den een doorslaand suc­ces. Zozeer zelfs dat een van die knuffel­beren, in bez­it van de zoon van de Britse schri­jver A.A. Milne, in 1926 de held werd van een van de meest pop­u­laire kinder­boeken ooit: Win­nie-the-Pooh.

Win­nie the Pooh zit voor zijn huis te mijmeren

Da’s toevallig!

Het toe­val wil dat de speel­go­ed­beer in de eerste jaren van de 20e eeuw twee keer is bedacht. Rond de tijd dat Mor­ris Mich­tom zijn Teddy’s Bear maak­te, kreeg de Duitse speel­go­ed­fir­ma Steiff óók het idee om een knuffel­beer te mak­en.

Die beer kreeg van zijn degelijke Duitse mak­ers de iet­wat under­whelm­ing naam “55PB”.

Geen won­der dus dat de naam ted­dy­beer tot op de dag van van­daag bek­li­jft.

Een orig­inele Teddy’s Bear (uit de fab­riek van Mich­tom) die eigen­dom was van de klein­zoon van Theodore Roo­sevelt

Wat vind jij?