Stationary vs. stationery

De Engelse woorden stationary en stationery lijken erg op elkaar en worden ook door Engelssprekenden wel eens verward. Deze woorden zijn dan ook verre neven van elkaar. Toch is het verschil in betekenis heel duidelijk én is er een fijn ezelsbruggetje om ze uit elkaar te houden.

Waar hebben we het over?

Soms zijn woorden met een bijna-identieke spelling varianten van dezelfde betekenis. Maar soms betekenen ze ook héél iets anders.

Betekenis en gebruik

  • Stationary is een bijvoeglijk naamwoord en betekent: stationair, stilstaand.
  • Stationery is een zelfstandig naamwoord en betekent: mooi briefpapier (met de bijbehorende enveloppen). In bredere zin kan het ook betekenen: benodigdheden bij het schrijven – zoals papier en enveloppen, maar ook pennen en potloden.

Voorbeelden

  • That living statue of Winston Churchill really was perfectly stationary. It startled me when he suddenly moved.
  • She picked beautiful stationery for her wedding invitation.

Even opletten

Hoe houd je het briefpapier en het bewegingloos-zijn nu uit elkaar? Daar hebben we een handige tip voor. Bedenk dat je een e-mail schrijft, net als een brief. En de e van e-mail vind je ook terug in stationery.

(En ander trucje is dat het Nederlandse woord stationair een a als op twee na laatste letter heeft – net als stationary, wat hetzelfde betekent. Denk aan een auto waarvan de motor stationair draait: die beweegt niet!)

Weetje

Deze twee woorden hebben, ondanks hun verschil in betekenis, wel degelijk een gedeelde oorsprong.

Stationary (stilstaand) is de oudste van de twee. Het komt van het Latijnse bijvoeglijk naamwoord stationarius, dat weer is afgeleid van statio: “betrekking”, “baan” of “aanstelling”.

Stationery (schrijfwaar) is afgeleid van stationer, het middeleeuwse woord voor “verkoper van boeken en papier”. In de middeleeuwen waren de meeste verkopers reizende handelslieden, die met hun waar van dorp naar dorp gingen. Maar boekverkopers waren vaak verbonden aan een universiteit en hadden daar een vaste verkoopplaats, een winkel. Zij werden stationarius genoemd – hetzelfde woord dat je hierboven al zag, maar dan gebruikt als zelfstandig naamwoord. In het Engels is die term verbasterd tot stationer.

Wat vind jij?