Een korreltje aluminiumzout

Een paar keer heb ik hem al voor­bij zien flit­sen op tv. De nieuwe com­mer­cial van Nivea – of, zoals ze het zelf schri­jven: NIVEA. (Net als IKEA, ABN AMRO, LEGO en HEMA vin­dt NIVEA zijn merk­naam beter tot zijn recht komen in kap­i­tal­en.)

NIVEA zet zijn beste parabeen­t­je voor

Deze kooplustop­wekkend bedoelde tv-reclame is voor, geloof ik, deodor­ant. Meer pre­cies: voor de deo uit de nieuwe Pure & Nat­ur­al serie van Nivea. Par­don: NIVEA. De spot ver­loopt vol­gens een bek­end sjabloon. Je ziet frisse en fruit­ige mensen die blak­en van gezond­heid – omdat ze NIVEA gebruiken, natu­urlijk.

En dan, voor­dat je het goed en wel doorhebt, tussen pukkelvri­je neus en gebalsemde lip­pen door, vertelt de voice-over ons droog­jes, alsof het de nor­maal­ste zaak van de wereld is, dat deze fan-tas-ti-sche deo vrij is van parabenen en alu­mini­um­zouten.

Wat wat? En van wat?

Straks kom ik terug op dit ver­haal, maar ik moet even twee uit­stap­jes mak­en. Uit­stap­je één is om vast te stellen dat reclames (met name voor cos­met­i­ca) wel vak­er gebruik­mak­en van “moeil­ijke” woor­den. Dat wekt indruk. De mensen die die reclame lat­en mak­en denken dat de mensen die die reclame zien dan denken dat de mensen die die reclame lat­en mak­en vast héél slim zijn. Of dat echt zo is – het denken, niet het slim-zijn – valt nog te bezien. Denk ik.

Boven­di­en beteke­nen veel van die weten­schap­pelijk klink­ende woor­den weinig tot niets. Het zijn gewoon gepaten­teerde namen voor een of ander ingrediënt dat de fab­rikant zelf heeft ver­zon­nen. Je leest nu bijvoor­beeld de enige blog ter wereld met Taalei­d­o­for­tis®. Lekker hè?

Uit­stap­je num­mer twee is om vast te stellen dat scher­men met een ingewikkeld klink­ende term pas echt iets oplev­ert als je pub­liek een min­i­maal idee heeft van waar je het over hebt. Zo weten jij en ik miss­chien niet pre­cies wat een enzym of een pro­teïne is, maar die ter­men komen wel redelijk bek­end voor. Maar vraag de gemid­delde uni­ver­si­tair geschoolde krantlezende slim­merd wat een parabeen of een alu­mini­um­zout is – en hij kijkt je gegaran­deerd pijn­lijk glazig aan.

Goed, terug naar NIVEA. Parabenen vind je in lev­ens­mid­de­len, medici­j­nen, was­mid­de­len en cos­met­i­ca, als con­serveer­mid­del: ze houden schim­mels en bac­ter­iën buiten de deur. Alu­mini­um­zouten zijn nut­tig als ver­du­urza­m­ings- en antik­lon­ter­mid­del. Bei­de stof­fen zijn onschadelijk en wor­den veel gebruikt.

NIVEA wil ons lat­en geloven dat hun Pure & Nat­ur­al pro­ducten extra veilig en zuiver zijn. Maar neem hun dure woor­den vooral met een kor­relt­je scep­sis.

(Dit taalver­haal was trouwens 100% vrij van poe­habenen.)

Wat vind jij?