Kunnen kannibalen vegetarisch zijn?

Planten zijn kleine tove­naars. Ze zetten energie van de zon om in lev­ende materie, via een pro­ces dat foto­syn­these heet. Dieren kun­nen dat niet, dus zij eten die planten en kri­j­gen op die manier de lev­en­skracht van de zon bin­nen. Zulke dieren wor­den her­bi­voren genoemd.

Maar er zijn ook dieren die geen planten eten. In plaats daar­van eten deze car­ni­voren dieren die wél planten eten. En ten slotte zijn er ook wezens die planten én dieren oppeuze­len; dat zijn de omni­voren. Daar horen wij mensen ook bij.

Alleseter

Het woord omnivoor betekent “alle­seter”, en je hoeft maar rond te kijken in de super­markt om te zien dat dat klopt als een bus: het barst daar van de pro­ducten van zow­el plan­taardi­ge als dier­lijke oor­sprong.

Maar lat­en we even inzoomen op de slager­safdel­ing. Daar vind je varkensvlees, rund­vlees, kip­pen­vlees, lamsvlees, een­den­vlees… noem maar op. We gebruiken gemak­shalve over­al het woord vlees, maar je hebt het dan meestal over spieren, spier­weef­sel. Spiervlees. Je hebt ook orgaan­vlees, zoals hersen­t­jes, niert­jes, milt­jes, hart­jes en lev­ert­jes, maar wat je in de winkel als “vlees” ziet liggen is toch voor­namelijk voorver­pak­te spier­mas­sa.

Feestje

Stel je nu voor dat je je kar­ret­je hebt vol­ge­laden en ver­vol­gens uren­lang in de keuken hebt ges­taan om een lekker buf­fet in elka­ar te knut­se­len voor een feestje. Je pub­liek bestaat voor 100% uit omni­voren (het zijn immers mensen).

Maar nadat je een bor­d­je heb volgeschept voor een van de gas­ten vol­gt, na al die moeite, de schok. “Nee, dank je,” zegt de gast, “ik eet geen vlees.” Wan­hopig besef je dat je zelfs in de salade van die krokante spekjes hebt gedaan.

Intussen staat naast de gast een vage ken­nis, en die vraagt vrolijk: “Oh, wat inter­es­sant, ben jij veg­e­tarisch?”

Time-out

Hier zet ik het feestje even stil, want daar is dus wat mis mee. Niet met veg­e­tarisme, natu­urlijk, maar met dat woord, op die plaats. Veg­e­tarisch.

Je hoort het vaak op deze manier gebruikt, als omschri­jv­ing voor een mens: Jan is veg­e­tarisch. Of: Vroeger at ze nog wel vis, maar nu is ze hele­maal veg­e­tarisch. Nou…

Even een time-out en uit­zoomen. Veg­e­tarisch betekent vol­gens Van Dale “van, als of voor veg­e­tar­iërs”. In de prak­tijk betekent dat meestal “bereid zon­der toevoeg­ing van vlees of vis”. Een soep of salade of lasagna kan dus veg­e­tarisch zijn, maar de per­soon die hem opeet niet. Die kan hoog­stens – je hebt het al gezien – een veg­e­tar­iër zijn.

Voor wie nog twi­jfelt: de bewi­jsvo­er­ing is te sim­pel voor woor­den. Loop op de eerste de beste col­le­ga of ken­nis af en kni­jp die eens flink in de billen (wel eerst net­jes vra­gen). Bevoel voor alle zek­er­heid ook nog eens hun dijen, kuiten, armen en schoud­ers. Wat je voelt is spier­mas­sa. Vlees dus. Mensen­vlees. Een mens is dus met geen mogelijkheid “veg­e­tarisch” te noe­men. Geen enkele omnivoor is veg­e­tarisch.

Zelfs een mens die in de rim­boe als lekkernij wordt opge­di­end is niet veg­e­tarisch, want kan­ni­balen zijn per defin­i­tie geen veg­e­tar­iërs. Je kunt ze dus met een gerust hart die salade met spekjes voorschote­len.

Time-out

In die laat­ste alin­ea ben je trouwens, miss­chien zon­der dat je het doorhad, maar lief­st twee keer in vogelvlucht rakel­ings langs de mooie eilan­den van het Caribisch gebied gegaan.

Eerst met het woord kan­ni­baal, dat, net als Caribisch zelf, zijn herkomst vin­dt in het Arawaks, de groep tal­en die gespro­ken werd door de inheemse Caribis­che bevolk­ing, die zichzelf carib of cani­ba noemde. Ze waren overi­gens géén kan­ni­balen, maar Colum­bus & Co. dacht­en van wel en leg­den zo de kiem voor de heden­daagse beteke­nis van kani­baal.

En als tweede met het woord bar­be­cue. Dat is een afgelei­de van bar­ba­coa, het Arawakse woord met dezelfde beteke­nis. (Ziet hierover trouwens ook de TaalTip Bar­be­cue vs. bar­beque.)

Nu maar hopen dat die kan­ni­balen op jouw vleesrijke feestje van de andere omni­voren af kun­nen bli­jven. Nou ja, in de billen kni­jpen mag miss­chien wel. Maar dan wel eerst net­jes vra­gen…

Wat vind jij?