TVDW: Barbarisme

De taalterm van deze week, barbarisme, snapt het hele integratiedebat niet echt. Want integreren, dat is juist wat hij als de beste doet. En of hij zich dan altijd netjes aan de regels houdt, daar neemt hij het niet zo nauw mee.

Definitie

Een barbarisme is een uiting die als fout wordt gezien in de ene taal omdat ze gevormd is volgens de regels van een andere taal.

Voorbeelden

De volgende barbarismen gebruiken allemaal Engelse taalvormen in een Nederlandse zin (het zijn zogenaamde anglicismen):

  • Vergeet niet je alarmklok te zetten voor morgenochtend.
  • Niemand weet precies hoe de globale economie werkt.
  • Ik kan het daar niet meer mee eens zijn.

Je ziet hier dat wekker vervangen is onder invloed van alarm clock; wereldeconomie onder invloed van global economy; en helemaal mee eens onder invloed van couldn’t agree more.

Etymologie

Deze term gaat helemaal terug op de klassieke oudheid. De weg loopt terug via het Frans (barbarisme) en Latijn (barbarismus) naar het Grieks:

  • barbarismos (buitenlandse spraak, van barbarizein [doen zoals een buitenlander doet])

Weetje

Je herkent in deze termen natuurlijk al het woord barbaar. De oude Grieken noemden buitenlanders (of liever: niet-Grieken, want de Griekse cultuur was niet gelokaliseerd in één land) barbaroi.

Dat is een nogal beledigende term, want ze geven daarmee aan dat deze mensen niet “gewoon” Grieks spreken, maar een of ander brabbeltaaltje. “Bar-bar” was dan ook hun equivalent voor bla-bla. Helemaal letterlijk vertaald betekent barbaar dus: “bla-bla’er.”

En een barbarisme is dan een blablaïsme.

Wat vind jij?